Tác phẩm do AI hỗ trợ tạo ra có đăng ký bảo hộ quyền tác giả được không?
Câu hỏi:
Tác phẩm do AI hỗ trợ tạo ra có đăng ký bảo hộ quyền tác giả được không?
Trả lời:
Chính phủ ban hành Nghị định 134/2026/NĐ-CP Sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định 17/2023/NĐ-CP quy định chi tiết một số điều và biện pháp thi hành Luật Sở hữu trí tuệ về quyền tác giả, quyền liên quan, có hiệu lực từ 9/4/2026.
Theo đó, Nghị định 134/2026/NĐ-CP đã bổ sung Điều 5a (điều mới) để quy định về quyền tác giả, quyền liên quan trong trường hợp tác phẩm có sử dụng AI. Tác phẩm có sử dụng hệ thống trí tuệ nhân tạo để sáng tạo có thể đăng ký bảo hộ quyền tác giả khi đáp ứng đầy đủ các điều kiện sau:
- Con người đóng góp đáng kể và mang tính quyết định vào việc sáng tạo tác phẩm, định hình hoặc thực hiện cuộc biểu diễn, bản ghi âm, ghi hình, chương trình phát sóng, bao gồm:
Cung cấp dữ liệu đầu vào, tham số kỹ thuật mang tính nguyên gốc của mình hoặc xây dựng tài liệu thiết kế đối với chương trình máy tính; thiết lập các câu lệnh để điều khiển hệ thống trí tuệ nhân tạo; đánh giá, lựa chọn, chỉnh sửa, can thiệp hoặc diễn giải kết quả do hệ thống trí tuệ nhân tạo tạo ra; lựa chọn, sắp xếp, tổ chức nội dung, hình thức thể hiện đối tượng quyền tác giả, quyền liên quan;
Đưa ra các quyết định thể hiện ý đồ nghệ thuật, thẩm mỹ hoặc kỹ năng chuyên môn; quyết định kết quả cuối cùng, bảo đảm kết quả phản ánh đúng ý tưởng của mình thay vì sự sắp đặt ngẫu nhiên hoặc tự động của thuật toán;
- Con người chịu trách nhiệm về nội dung và tính hợp pháp của đối tượng quyền tác giả, quyền liên quan do mình tạo ra có sử dụng hệ thống trí tuệ nhân tạo;
- Không gây phương hại đến quyền tác giả, quyền liên quan đối với các đối tượng được sử dụng làm dữ liệu đầu vào cho hệ thống trí tuệ nhân tạo.
Nghị định 134/2026/NĐ-CP cũng quy định về việc chứng minh khi có yêu cầu bảo vệ quyền hoặc nộp hồ sơ đăng ký quyền tác giả, quyền liên quan đối với tác phẩm có dùng AI, theo đó tài liệu chứng minh có thể bao gồm:
- Dữ liệu đầu vào, tham số kỹ thuật hoặc tài liệu thiết kế đối với chương trình máy tính, bản thảo, các bản trung gian, chỉnh sửa trong quá trình sáng tạo;
- Lịch sử câu lệnh, dữ liệu tương tác, tham số kỹ thuật;
- Tài liệu mô tả quá trình sáng tạo hoặc các tài liệu hợp pháp khác thể hiện sự đóng góp trí tuệ và sự kiểm soát của con người.